Jakie zmiany czekają obywateli Ukrainy po 30 czerwca 2024 roku w Polsce?
Z początkiem wojny w Ukrainie Polska stała się schronieniem dla tysięcy uchodźców, zapewniając im ochronę i wsparcie. W warunkach niepewności i poszukiwania nowego życia legalny pobyt w Polsce staje się kluczowym warunkiem stabilności i bezpieczeństwa. W związku z tym polski rząd zaproponował zmiany w przepisach prawnych, mające na celu ułatwienie pobytu i integracji uchodźców z Ukrainy.
Przedłużenie legalnego pobytu z PESEL UKR
Obecnie, w odpowiedzi na aktualną sytuację, status legalnego pobytu obywateli Ukrainy posiadających PESEL UKR został przedłużony do 30 czerwca 2024 roku. To ważny krok, który daje Ukraińcom dodatkowy czas na uregulowanie swojej sytuacji życiowej, ale też podkreśla konieczność dalszych działań w kierunku długoterminowego pobytu.
Zgodnie z nowym projektem ustawy, od 1 lipca 2024 roku obywatele Ukrainy posiadający PESEL UKR będą mogli przedłużyć swój legalny pobyt do końca września 2025 roku. Co więcej, będą mieli możliwość zmiany statusu z ochrony tymczasowej na zezwolenie na pobyt czasowy (tzw. karta pobytu na 3 lata), co otworzy nowe perspektywy dla nich i ich rodzin.
Zmiany w legalizacji pobytu
Nowelizacja prawa ma na celu:
- Ułatwienie składania wniosków elektronicznie na kartę pobytu,
- Ograniczenie konieczności osobistego stawiennictwa w urzędach,
- Skrócenie procedur oraz uproszczenie dokumentacji.
Wnioski będą poddane kontroli przez Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Straż Graniczną i Policję, co ma zapewnić bezpieczeństwo procesu. Pozytywne rozpatrzenie wniosku skutkować będzie wydaniem karty pobytu na 3 lata.
Wsparcie dla rodzin i dzieci
Duży nacisk położony zostanie na łączenie rodzin. Osoby posiadające status UKR będą mogły uzyskać zezwolenie na pobyt czasowy w celu połączenia z rodziną, co ma ogromne znaczenie dla dobrostanu psychicznego uchodźców.
Inne zmiany w przepisach
- Zniesienie jednorazowego świadczenia 300 zł od 1 lipca 2024 r.
- Zakończenie wypłat świadczenia 40+ dla osób goszczących uchodźców z Ukrainy (maks. 10 osób).
- Osoby otrzymujące świadczenie 800+ na dziecko będą musiały pokrywać koszty zakwaterowania i wyżywienia w ośrodkach.
- Nowy status CUKR (osoby, które uzyskają pobyt czasowy uproszczoną drogą) pozwoli lepiej zarządzać statusem i integracją.
- Obowiązek natychmiastowej rejestracji PESEL UKR po przyjeździe do Polski i aktualizacji danych w systemie.
- Obowiązek informowania pracodawcy o zmianie statusu lub uzyskaniu karty pobytu.
Wsparcie w edukacji i zatrudnieniu
- Dodatkowe bezpłatne lekcje języka polskiego dla uczniów z Ukrainy (czas wydłużony z 24 do 36 miesięcy).
- Zniesienie obowiązku znajomości języka polskiego dla Ukraińców zatrudnianych jako pomoc nauczyciela.
- Możliwość udzielania pomocy psychologicznej przez ukraińskich psychologów z dyplomem z Ukrainy.
- Przedłużenie ważności wiz i zezwoleń na pracę dla pracowników medycznych do 30 września 2025 roku.
Podsumowanie
Wszystkie te zmiany świadczą o dążeniu Polski do wsparcia uchodźców z Ukrainy poprzez zapewnienie im:
- legalnego pobytu,
- możliwości zatrudnienia,
- dostępu do edukacji i ochrony zdrowia,
- społecznej integracji.
Planowane zmiany są częścią szerszego procesu modernizacji polityki migracyjnej i humanitarnej. W kwietniu 2025 roku planowany jest okrągły stół z udziałem MSWiA, władz lokalnych i organizacji pozarządowych, podczas którego zostaną omówione ostateczne poprawki i wdrożenie ustawy.
Ostateczne zmiany mają wejść w życie od 1 lipca 2024 roku, co będzie oznaczało nowy etap wsparcia i stabilizacji życia dla setek tysięcy obywateli Ukrainy w Polsce.
